Daszki nad wejściem
Daszek to najmniejszy wyrób w tym dziale i najczęstszy w zapytaniach. Błędy są w nim dokładnie dwa: za krótki wysięg i kotwy dobrane bez oglądania się na ścianę.
Czym daszek trzyma się ściany
Konstrukcyjnie daszek jest wspornikiem. Konsola opiera się o ścianę w dwóch punktach, zastrzał albo ściąg przenosi obciążenie wyżej, łaty trzymają pokrycie, a dolną krawędzią idzie okapnik z odprowadzeniem wody. Wszystko, co spada na daszek, trafia ostatecznie w węzły kotwiące.

Stąd zasada, która oszczędza poprawek: najpierw ustala się, z czego jest ściana, a dopiero potem rysuje daszek. Beton komórkowy i pustak nie utrzymają kotwy rozporowej w ogóle — tam pracuje chemia z tuleją siatkową, a węzeł wychodzi większy niż na betonie.
Sześć wariantów

- Na konsolach — najprostszy i najtańszy; zastrzał schodzi w dół i opiera się o ścianę pod drzwiami.
- Na ściągach — obciążenie idzie do góry, nad drzwiami nic nie przeszkadza; węzeł w ścianie pracuje na wyrywanie.
- Łukowy — poliwęglan po łuku, śnieg schodzi sam.
- Dwuspadowy — pod skośny dach domu, gdy daszek nie ma się z nim kłócić formą.
- Z bokami — zasłania przed deszczem z boku; potrzebny tam, gdzie wejście nie jest osłonięte ścianami.
- Płaski z odwodnieniem — woda idzie do rury, a nie na głowę wychodzącego.
Gdzie się podziewa woda
Najczęstsza wada gotowych daszków polega na tym, że woda ścieka przednią krawędzią dokładnie tam, gdzie stoi człowiek. Leczy to okapnik i rynienka: okapnik odrywa kroplę od krawędzi, rynienka zbiera wodę i odprowadza ją rurą w bok. Na daszku płaskim bez odwodnienia zimą narasta lód wzdłuż całej krawędzi i pewnego dnia schodzi w całości.
Z jakich profili i dlaczego
Daszek jest lekki, ale pracuje jak wspornik: cały ciężar śniegu schodzi do dwóch płyt przy ścianie. Dlatego oszczędza się na łatach, a nie na konsolach i węzłach. Typowy zestaw:
- konsola pozioma — rura 60×40×4, 5,45 kg/m (przy ściance 3 mm — 4,25 kg/m);
- zastrzał albo ściąg i pas przedni — rura 40×40×3, 3,30 kg/m;
- łaty pod blachę lub poliwęglan — rura 40×20×2, 1,68 kg/m;
- płyta ścienna — blacha 8 mm, 62,8 kg/m², z otworami pod kotwy.
Rura zamiast kątownika to nie estetyka: profil zamknięty nie ma półki, na której zbiera się woda i liście, i jest sztywny w obu kierunkach, więc daszek nie „pływa” na boki. Płyta ścienna jest szersza od konsoli, bo to ona rozkłada siłę na kotwy — dwie kotwy w rozstawie pionowym pracują lepiej niż jedna mocniejsza. Masy innych przekrojów — w kalkulatorze profili zamkniętych.
Węzły i spoiny
Najważniejszy węzeł to konsola przyspawana do płyty ściennej: pracuje na zginanie i to on przenosi śnieg. Przy ściance 4 mm reguła 0,7·t daje 2,8 mm, a najmniejsza spoina nośna według EN 1993-1-8 to a3 (ramię z ≈ 4,2 mm) — dlatego konsolę spawa się do płyty spoiną a3 dookoła całego obwodu, a gdy trzeba mocniej, dokłada się żebro pod konsolą. Metr takiej spoiny to 0,078 kg stopiwa; zakresy przeliczy kalkulator spoiny pachwinowej.
- Obie konsole na jednym szablonie — różnica kilku milimetrów w kącie zastrzału daje daszek skręcony, co widać od razu na tle drzwi.
- Łaty spawane szczelnie od góry — spoina przerywana zostawia szczeliny, w których stoi woda; na łatach nienośnych ważna jest szczelność, nie grubość.
- Końce rur zaślepione — otwarta rura przy ścianie to zbiornik na wodę i gniazdo dla os.
Kolejność wykonania i montażu
- Oględziny ściany — z czego jest (beton, cegła pełna, pustak, gazobeton), gdzie biegnie ocieplenie i czy nad drzwiami jest wieniec.
- Szkic — wysięg co najmniej 1,2 m, szerokość otworu plus 25–30 cm z każdej strony, spadek od ściany.
- Wykonanie — cięcie, spawanie konsol parami na szablonie, płyty z otworami, łaty.
- Powłoka — w hali, przed montażem.
- Montaż — otwory według szablonu płyty, kotwy dobrane do ściany, konsole, poziomowanie, łaty, pokrycie.
- Woda — okapnik, rynienka i uszczelnienie styku daszku ze ścianą.
Na ścianie z ociepleniem płyta nie może wisieć na styropianie: kotwa musi sięgać muru, a pod płytą potrzebna jest twarda przekładka, inaczej daszek z czasem opada razem z dociśniętą izolacją.
Ochrona przed korozją
Daszek stoi w deszczu i zimą w soli spod butów, a do jego tylnej części przy ścianie trudno się potem dostać. Dlatego najczęściej wybiera się cynk ogniowy (25+ lat do pierwszej rdzy) albo cynk z polimerem, gdy daszek ma mieć kolor (30+). Grunt z emalią (3–5 lat) oznacza malowanie co kilka sezonów, i to na drabinie nad drzwiami. Konsole z rury do cynkowania potrzebują otworów odpowietrzających — szczelnie zaspawana rura w kąpieli może pęknąć.
Typowe błędy
- Wysięg poniżej metra — daszek zakrywa drzwi, ale nie górny stopień.
- Kotwa rozporowa w gazobetonie lub pustaku — nie trzyma; tam tylko chemia z tuleją siatkową albo kołek spiralny.
- Spadek do ściany — woda spływa pod płytę i po elewacji; spadek zawsze od ściany, do rynienki.
- Brak okapnika — kropla wraca pod krawędź i kapie na wchodzącego.
- Poliwęglan odwrócony warstwą UV do środka — żółknie tak samo szybko jak tani.
Jak policzyć materiały: przykład daszku 1,2×1,5 m
Daszek na konsolach z zastrzałami: wysięg 1,2 m, szerokość 1,5 m, dwie konsole, dwa zastrzały po około 0,9 m, pas przedni i cztery łaty. To przykład liczenia masy, nie projekt węzła kotwiącego.
| Element | Profil | Długość, m | Szt. | kg/m | kg |
|---|---|---|---|---|---|
| Konsola | 60×40×4 | 1,20 | 2 | 5,45 | 13,1 |
| Zastrzał | 40×40×3 | 0,90 | 2 | 3,30 | 5,9 |
| Pas przedni | 40×40×3 | 1,50 | 1 | 3,30 | 4,9 |
| Łata | 40×20×2 | 1,50 | 4 | 1,68 | 10,1 |
| Razem | 34,1 | ||||
| Z zapasem 5 % | 36 | ||||
Stali jest 34 kg netto i 36 kg z zapasem; dwie płyty ścienne 150×250 mm z blachy 8 mm dokładają około 5 kg. Śnieg na tym daszku przy warszawskich 0,9 kPa to około 160 kg — kilka razy więcej niż cała stal, i to on, a nie masa daszku, decyduje o kotwach. Zestawienie z własnymi wymiarami przeliczy kalkulator zestawienia materiałów, a gotowy układ z rysunkiem i listą cięcia poda kalkulator daszku nad drzwiami.
Co dalej
Jeśli daszek urośnie do rozmiaru, pod którym się parkuje, to już wiata — a jej słupy idą w grunt, nie w ścianę. Schody pod daszkiem opisano w artykule schody i balustrady. Dobór kotew do podłoża i trwałość powłok są w artykule jak zamawiać.
Częste pytania
Jaki wysięg powinien mieć daszek?
Nie mniej niż metr, lepiej 1,2 m. Daszek ma zakrywać nie tylko drzwi, ale i górny stopień — inaczej człowiek stoi pod nim i i tak moknie, szukając kluczy. Szerokość bierze się jako otwór drzwi plus 25–30 cm z każdej strony.
Czy ściana wytrzyma?
To zależy od ściany, nie od daszka. W beton i cegłę pełną idą kotwy rozporowe i klinowe, w pustak i beton komórkowy — wyłącznie kotwa chemiczna z tuleją siatkową albo kołek spiralny. Ten sam daszek na betonie i na gazobetonie trzyma się zupełnie inaczej.
Ile waży śnieg na daszku?
Przy warszawskich 0,9 kPa na daszku 1,2×1,5 m zbiera się około 160 kg — więcej, niż waży sam daszek. Całe to obciążenie schodzi w dwa węzły kotwiące, dlatego się je liczy, a nie dobiera na oko.
Czy poliwęglan żółknie?
Ten bez warstwy chroniącej przed UV — tak, w trzy-cztery sezony. Płyta z warstwą UV jest oznaczona i kłaść ją trzeba tą stroną na zewnątrz: odwrócona starzeje się tak samo szybko jak tania.
Z jakiego profilu zrobić daszek nad drzwiami?
Konsole — z rury prostokątnej 60×40 (przy ściance 4 mm 5,45 kg/m), zastrzały i rama — z 40×40×3, łaty pod pokrycie — z 40×20×2. Profile zamknięte są sztywne w obu kierunkach i łatwo je zabezpieczyć przed rdzą. Przekrój dobiera się nie do masy daszka, tylko do śniegu i do tego, co wytrzyma ściana: całe obciążenie schodzi w dwa węzły kotwiące.
Ile waży stalowy daszek 1,2×1,5 m?
Sama stal w przykładzie na tej stronie — dwie konsole, dwa zastrzały, pas przedni i cztery łaty — to około 34 kg, z zapasem na cięcie około 36 kg, plus dwie płyty ścienne i pokrycie. Śnieg przy warszawskich 0,9 kPa na tej samej powierzchni waży około 160 kg, czyli kilka razy więcej niż konstrukcja — i to on decyduje o kotwach.
Aktualizacja: