Dobór gazu osłonowego wg EN ISO 14175
Pokazuje, jaka mieszanka jest potrzebna dla twojego materiału i procesu, jej oznaczenie wg normy oraz zalecany przepływ. Oznaczenie przyda się przy zamawianiu butli: po nim dostawca zrozumie cię dokładniej niż po słowach „argon z dwutlenkiem”.
Jak czytać oznaczenie
EN ISO 14175 koduje gazy literą grupy i numerem składu:
| Grupa | Co to | Przykłady |
|---|---|---|
| I | Obojętne | I1 — argon, I2 — hel, I3 — ich mieszanki |
| M1, M2, M3 | Mieszanki z dodatkiem utleniającym, rosnąco | M12, M13, M21 |
| C | Silnie utleniające | C1 — czysty CO₂ |
| R | Redukujące, z wodorem | R1 — Ar + H₂ |
| N, O, Z | Azot, tlen, pozostałe składy | — |
Najpowszechniejsza mieszanka robocza do stali to M21: argon z 18–25 % dwutlenku węgla. To ona stoi w większości warsztatów i ją ma się na myśli, mówiąc po prostu „mieszanka”.
Co zmienia dodatek
- Więcej CO₂ — głębszy przetop, twardszy łuk, więcej odprysków, grubsze lico. Taniej.
- Mniej CO₂ — czystsza spoina, stabilniejszy łuk natryskowy, mniej czyszczenia. Drożej, przetop płytszy.
- Hel — podnosi wprowadzone ciepło, potrzebny na grubym aluminium i miedzi. Lekki, więc zużycie wyższe.
- Wodór — zwęża łuk i podnosi prędkość na austenitycznej nierdzewce. Na stali węglowej niedopuszczalny: daje pęknięcia zimne.
Osłona działa tylko na czystym metalu. Rdza, zgorzelina, farba, a zwłaszcza wilgoć dają pęcherze przy każdej mieszance i każdym przepływie — woda w łuku rozkłada się, a wodór wchodzi w spoinę. Jeśli pojawiły się pęcherze, zacznij od przygotowania brzegów, a nie od wymiany butli. Rozbiór przyczyn jest na stronie pory w spoinie.
Zużycie i koszt
Ile gazu zejdzie na robotę i na ile starczy butla, liczy kalkulator zużycia gazu osłonowego, a udział gazu w koszcie metra spoiny — kalkulator kosztu spoiny.
Częste pytania
Czym różni się MIG od MAG, skoro urządzenie jest to samo?
Tylko gazem. MIG to spawanie w gazie obojętnym (argon, hel), MAG w aktywnym, czyli w mieszance z CO₂ albo tlenem, który bierze udział w reakcjach w łuku. Urządzenie, uchwyt i drut mogą być te same: zmieniłeś butlę — zmienił się proces i jego numer wg EN ISO 4063.
Dlaczego nierdzewki nie spawa się w czystym CO₂?
Węgiel z dwutlenku przechodzi do spoiny. W stali węglowej to nic groźnego, ale w austenitycznej nierdzewce węgiel wiąże chrom w węgliki i na granicach ziaren znika odporność korozyjna — spoina rdzewieje tam, gdzie materiał rodzimy jest cały. Dlatego dodatek aktywny trzyma się na poziomie 2 %: wystarcza do stabilności łuku, a jest za mało, żeby nawęglić.
Czy można spawać aluminium w mieszance z CO₂?
Nie. Dwutlenek węgla utlenia jeziorko aluminium, a spoina wychodzi porowata i czarna. Aluminium spawa się wyłącznie w gazie obojętnym: argon, a na grubym materiale argon z helem dla wprowadzonego ciepła.
Ile gazu ustawić i po czym poznać, że za mało?
Reguła praktyczna: przepływ w litrach na minutę odpowiada mniej więcej średnicy dyszy w milimetrach. Objawy niedoboru to pęcherze w spoinie, czerń i sadza na licu oraz „syczący” niestabilny łuk. Objaw nadmiaru jest mniej oczywisty: zbyt silny strumień zaczyna wirować i zasysać powietrze, a pęcherze wracają. Przy wietrze stawiaj ekran, nie zwiększaj przepływu.
Aktualizacja: