Działy

Mapa strony →

PL

pWPS: wstępna instrukcja technologiczna

pWPS wygląda jak gotowa instrukcja i zawiera dokładnie te same pola — różni się jednym: nikt jeszcze nie sprawdził, czy zapisane w niej parametry dają spoinę spełniającą wymagania. To propozycja, nie dowód.

Krótka odpowiedź

pWPS (preliminary Welding Procedure Specification) to projekt instrukcji technologicznej. Technolog rozpisuje w nim proces, materiał, ukosowanie, parametry prądowe, gaz, podgrzewanie i kolejność ściegów — wszystko to, co znajdzie się w gotowej WPS. Następnie według pWPS spawa się próbkę, próbka przechodzi badania, i jeśli je przejdzie, powstaje protokół WPQR, a instrukcja staje się pełnoprawną WPS.

Trzy dokumenty w jednym zdaniu: pWPS proponuje, WPQR dowodzi, WPS obowiązuje.

Skąd biorą się w niej liczby

pWPS nie jest zgadywaniem — każde pole ma swoje źródło. To właśnie ta część pracy odróżnia technologa od operatora:

Pole instrukcjiSkąd wartość
Proces wg ISO 4063 Wybór technologa — numery procesów
Grupa materiału wg ISO/TR 15608 Z atestu stali; grupa decyduje o zakresie kwalifikacji
Przygotowanie brzegów wg ISO 9692-1 Grubość i dostęp — ukosowanie
Prąd, napięcie, biegunowość Średnica elektrody lub drutu — kalkulator prądu
Energia liniowa Prąd, napięcie i prędkość — kalkulator energii liniowej
Podgrzewanie wstępne wg EN 1011-2 Równoważnik węgla i grubość — kalkulator podgrzewania
Gaz osłonowy wg ISO 14175 Materiał i proces — dobór gazu
Liczba i układ ściegów Przekrój rowka — stopiwo i liczba ściegów

Im staranniej rozpisany pWPS, tym większa szansa, że próbka przejdzie badania za pierwszym razem. Nieudane badanie technologii to koszt materiału, laboratorium i tygodni czasu — dlatego na tym etapie oszczędzać się nie opłaca.

Co się z nią dzieje dalej

Standardowa droga wygląda tak:

  1. technolog opracowuje pWPS;
  2. według niej spawa się próbkę — pod nadzorem jednostki egzaminującej albo inspektora;
  3. próbka przechodzi badania nieniszczące i niszczące;
  4. wyniki trafiają do protokołu WPQR;
  5. na jego podstawie powstaje WPS na produkcję.

Badanie technologii wg EN ISO 15614 to najczęstsza, ale nie jedyna droga. EN ISO 15607 dopuszcza także kwalifikowanie na podstawie badanych materiałów dodatkowych (15610), wcześniejszego doświadczenia spawalniczego (15611), standardowej instrukcji (15612) oraz badania przedprodukcyjnego (15613). Wybór drogi należy do wykonawcy, ale to zamawiający i norma wyrobu decydują, które z nich są w danym przypadku dopuszczalne.

Dlaczego nie wolno spawać na niej produkcji

Bo pWPS nie jest niczym potwierdzona. Zapisane w niej parametry mogą być poprawne — i zwykle są — ale nikt tego nie sprawdził próbą rozciągania, zginania i udarności. Spoina wykonana według niej może spełniać wymagania, lecz nie ma dokumentu, który by to wykazywał, a w konstrukcjach objętych EN 1090 albo dyrektywą ciśnieniową brak takiego dokumentu jest równoznaczny z brakiem zgodności.

Jedyne dopuszczalne spawanie według pWPS to próbka do badania technologii oraz badanie przedprodukcyjne wg EN ISO 15613, gdzie zamiast osobnej próbki bada się element odwzorowujący rzeczywistą konstrukcję.

Kto ją opracowuje

Osoba nadzoru spawalniczego wykonawcy — koordynator spawalniczy wg EN ISO 14731. Poziom jego wiedzy (IWE, IWT, IWS) dobiera się do poziomu wymagań jakości wg EN ISO 3834: przy pełnych wymaganiach potrzebny jest inżynier, przy elementarnych wystarczy niższy poziom.

To ta sama osoba, która później odpowiada za to, żeby produkcja szła zgodnie z zakwalifikowaną technologią — i to jest właściwy powód, dla którego pWPS podpisuje ktoś konkretny, a nie „dział techniczny”.

Częste pytania

Czy wolno spawać produkcję według pWPS?

Nie. pWPS służy do zespawania próbki i ewentualnie badania przedprodukcyjnego wg EN ISO 15613. Do produkcji trzeba instrukcji potwierdzonej protokołem WPQR albo zakwalifikowanej inną drogą przewidzianą w EN ISO 15607.

Czym pWPS różni się od WPS w treści?

Treścią niczym: te same pola wg EN ISO 15609-1, ta sama szczegółowość. Różnica jest w statusie — pWPS to propozycja technologa, WPS to propozycja potwierdzona badaniami. Dlatego pWPS nie ma numeru WPQR w nagłówku, a WPS go ma.

Kto podpisuje pWPS?

Osoba nadzoru spawalniczego wykonawcy — koordynator spawalniczy wg EN ISO 14731, w praktyce IWE, IWT albo IWS zależnie od wymaganego poziomu wiedzy. To ta sama osoba, która potem odpowiada za zgodność produkcji z zakwalifikowaną technologią.

Autor: SpawBaza Aktualizacja: